Studeren met een ondersteuningsbehoefte in het hoger onderwijs 

Voor veel studenten is studeren met een ondersteuningsbehoefte een gegeven. Zo geeft een op de drie studenten aan te maken te hebben met een of meerdere functiebeperkingen. Dit loopt uiteen van een ondersteuningsbehoefte vanwege fysieke beperkingen tot belemmeringen voortkomend uit neurodivergentie. In dit vragenlijstonderzoek werd het studentenpanel benaderd om uitvraag te doen naar studeren met een ondersteuningsbehoefte. ResearchNed voerde de statistische analyses uit en hielp bij het vertalen van de resultaten in conclusies.

Opzet onderzoek

Begin 2023 heeft het ISO aan ResearchNed gevraagd studenten met een ondersteuningsbehoefte te bevragen over hun ervaringen. ResearchNed en ISO hebben daarvoor een vragenlijst ontwikkeld voor hbo- en wo-studenten die behoefte hebben aan extra ondersteuning tijdens het doorlopen van hun opleiding.

In maart en april 2023 heeft ResearchNed in totaal 44.826 studenten benaderd om mee te werken aan het onderzoek. In de uitnodiging is benadrukt dat de vragenlijst bedoeld is voor studenten met een ondersteuningsbehoefte. In totaal hebben 5.007 studenten de enquête geopend; dat is ruim tien procent van de benaderde studenten. Een deel van deze respons is niet meegenomen in de uiteindelijke resultaten, omdat sommige respondenten buiten de doelgroep vielen of de vragenlijst niet hebben afgerond. Respondenten vielen buiten de doelgroep wanneer zij niet studeerden (18%) of wanneer zij aangaven geen ondersteuningsbehoefte te hebben (42%). Uiteindelijk zijn de antwoorden van 1.446 studenten met een ondersteuningsbehoefte meegenomen in de resultaten.

Belangrijkste conclusies

Studenten met een ondersteuningsbehoefte die de vragenlijst invulden, ervaarden het vaakst belemmeringen bij het ondernemen van extracurriculaire activiteiten en het theoretisch gedeelte van de studie. Respondenten geven het minst vaak aan belemmeringen te ervaren bij de fysieke inrichting van hun hogeschool of universiteit.

Het merendeel van de respondenten is bekend met de onderwijsvoorzieningen die hun instelling aanbiedt om studeren toegankelijker te maken. Echter, niet alle studenten maken gebruik van deze voorzieningen en sommige groepen studenten zijn minder bekend met de aangeboden ondersteuning. Daarnaast varieert de tevredenheid over de (verschillende vormen van) informatievoorziening en de verdere bekendheid met en tevredenheid over de onderwijsvoorzieningen. Hoewel de meeste studenten (zeer) tevreden zijn over de informatievoorziening,
is er ook nog steeds een deel van de respondenten (zeer) ontevreden over de algemene informatie op de website of studentenportal (21%), de informatie na het maken
van een melding (21%) en de informatie na een persoonlijk gesprek (16%).

Adviezen

De uitkomsten van dit verkennende onderzoek benadrukken voor het ISO de behoefte aan meer aandacht voor specifieke ervaringen en behoeften van studenten met een ondersteuningsbehoefte in het hoger onderwijs. Het is belangrijk dat onderwijsinstellingen de belemmeringen van studenten erkennen en actief werken aan het verbeteren van onderwijsvoorzieningen en de communicatie hierover.