Overzicht

Stelseldoelmatigheid: samenwerkingsverbanden in het onderwijs


Op verzoek van de Onderwijsraad heeft ResearchNed geĆÆnventariseerd welke verschillende vormen van samenwerking tussen onderwijsinstellingen er zijn (naar aard en omvang) en welke factoren bevorderend en belemmerend werken voor deze samenwerking. Belangrijk daarbij is het onderscheid tussen samenwerking die veel scholen wel willen, maar daar nu naar eigen zin te weinig aan toe komen vanwege belemmeringen, en samenwerking die vooral ook vanuit maatschappelijk oogpunt wenselijk is, maar nu onvoldoende van de grond komt omdat (sommige) onderwijsinstellingen zelf dit uit de weg gaan c.q. onvoldoende eigen belang zien of te weinig of tegenstrijdige prikkels ervaren. In beide situaties is de vraag wat de overheid kan doen om samenwerking te stimuleren. Er is daarbij zeker niet altijd een tegenstelling tussen beide situaties. Veel instellingen redeneren en handelen mede vanuit het regionaal-maatschappelijk belang en de bijdrage die hun instelling daaraan kan leveren.

De stand van zaken rondom samenwerking is door de Onderwijsraad gebruikt voor de gedachtevorming over de ontwikkeling van het onderwijsstelsel. Onderliggende vragen in dat traject zijn welke (gecombineerde) vormen van concurrentie en samenwerking tussen instellingen het meest dienstbaar zijn aan publieke belangen als kwaliteit en (macro)doelmatigheid en welke mogelijkheden er zijn in de sturing en de bekostiging van het onderwijs om een optimale mix van samenwerking en concurrentie te creƫren.